Stemmingswisselingen in de overgang: hormonen of meer?

Je barst in tranen uit bij een hondenvoercommercial. Een uur later bijt je je partner af over een lege melkpak. En daarna voel je je schuldig over allebei.

Stemmingswisselingen in de overgang zijn ontwrichtend. Niet alleen voor jezelf, maar voor je relaties. En het frustrerende is: je weet dat het niet rationeel is, maar je kunt het niet stoppen.

Het hormonale mechanisme

Oestrogeen is niet alleen een voortplantingshormoon. Het beïnvloedt direct je:

• Serotonine, het "gelukshormoon". Oestrogeen stimuleert de aanmaak en remt de afbraak.
• GABA, de "kalmte-neurotransmitter". Oestrogeen versterkt de werking van GABA-receptoren.
• Noradrenaline, het "alertheid-hormoon". Oestrogeenfluctuaties maken dit instabiel.

In de perimenopauze fluctueert je oestrogeen als een achtbaan. De ene dag te hoog, de volgende te laag. Je serotonine gaat mee op die rit. Dát verklaart de onvoorspelbaarheid van je stemming.

Het is niet alléén hormonen

Dit is belangrijk: je stemming wordt niet uitsluitend bepaald door hormonen. De overgang valt samen met een levensfase die op zichzelf al uitdagend is:

• Kinderen die het huis verlaten (of juist puberende tieners)
• Ouder wordende ouders die zorg nodig hebben
• Carrière-pieken of -vragen
• Relatieveranderingen
• Slaapgebrek door nachtzweten

Hormonen maken je kwetsbaarder voor deze stressoren. Het is de combinatie die het zo heftig maakt.

Wat kun je doen?

1. Vitamine B6: hormoonregulatie

Vitamine B6 is nodig voor de aanmaak van serotonine. Het is een van de weinige supplementen waarvoor de EFSA een goedgekeurde claim heeft: "draagt bij aan de regulatie van hormoonactiviteit." Dosering: 10-25mg/dag.

2. Magnesium: het anti-stress mineraal

Magnesium kalmeert het zenuwstelsel en ondersteunt de slaap. Veel vrouwen in de overgang hebben een magnesiumtekort zonder het te weten. Dosering: 200-400mg bisglycinaat/dag.

3. Omega-3 vetzuren

EPA en DHA (uit visolie) ondersteunen de hersenfunctie en hebben een mild anti-depressief effect. Studies tonen verbetering van stemming bij vrouwen in de overgang.

4. Beweging: de onderschatte medicijn

30 minuten matig intensief bewegen verhoogt je serotonine en endorfinen. Het effect is vergelijkbaar met een lage dosis antidepressivum, zonder bijwerkingen.

5. Praat erover

Met je partner, een vriendin, of een professional. Het doorbreken van isolatie is op zichzelf al therapeutisch. Je bent niet gek. Je bent een vrouw wiens hormonen aan het verschuiven zijn.

Wanneer is het meer dan "gewoon de overgang"?

Zoek hulp als:

• Je stemming meer dan 2 weken aaneengesloten somber is
• Je geen plezier meer ervaart in dingen die je eerder leuk vond
• Je gedachten aan zelfdoding hebt (bel 113: 0900-0113)
• Je dagelijks niet meer functioneert (werk, huishouden, relaties)

Er is geen schande in het zoeken van hulp. Soms is de overgang de druppel die een onderliggende kwetsbaarheid blootlegt, en dat verdient professionele begeleiding.

Doe onze quiz voor supplementadvies dat past bij jouw stemmingsklachten.